Sporen we in het Oosten

 Hoogfrequent Spoor

Er is grote onrust ontstaan in Oost-Nederland over de toename van het goederenvervoer over het spoor. Als gevolg van de invoering van het hoogfrequent spoor (PHS) in de Randstad wordt goederen­vervoer van de lijnen Utrecht-Arnhem, Utrecht-Den Bosch en Amsterdam-Deventer, verdrongen naar de Betuwelijn. Nu is de Betuwelijn bedoeld voor het opvangen van de groei in spoorvervoer en het bevorderen van verschuiving van weg naar spoorvervoer. Maar de Betuwelijn eindigt, voor wat het vervoer naar Noord-Duitsland betreft in Elst en gaat dan over op de IJssellijn en de Twentelijn. Beide spoorlijnen gaan door steden (Arnhem, Zutphen) en dorpen (Dieren, Gorssel) en zijn niet voorzien op  goederenvervoer. Als daar ruim 50 goederentreinen per dag langs komen heb je geen centrifuge meer nodig. De was droogt door de trillingen van de wagons op de sporen. Daar waar hoogfrequent spoor ingevoerd wordt (12 treinen per uur + sprinters) gaat de spoorweg­over­gang nauwelijks meer open. Het dorp Tricht, bij Geldermalsen, wordt in tweeën gesneden, met een geluidsscherm van zes meter hoog en de vraag of er een tunnel onder het spoor komt.Scheffer laat zich informeren door Dorpsraad Tricht

Het invoeren van hoogfrequent personenvervoer is een noodzakelijke methode om meer passagiers in de spits in de Randstad te vervoeren, en daarmee autovervoer te ontmoedigen. Niets mis mee, want de alternatieven van intensiever gebruik van bestaande sporen is langere treinen of meer sporen. Ook ingrijpend. Welke maatregel men ook neemt, de voor en nadelen van beter spoor slaan verschillend neer. De voordelen zijn vooral voor de inwoners van steden waar de Intercity stopt, de nadelen voor de inwoners langs het spoor. De Randstad heeft vooral de voordelen. Gelderland vooral de nadelen. Het invoeren van PHS gaat niet over een nacht ijs. Van plan tot volledige uitvoering gaat ruim 10 jaar. Wel is de Rijksoverheid wat lichtzinnig geweest in de aanzet, want de consequenties voor Tricht moesten door de bewoners zelf gesignaleerd worden en de doorberekening van de verlegging van goederenvervoer kwam na het eerste plan.

Noordtak of Duitse Variant 

Nu wreekt zich dat Minister Netelenbos in 1999 besloot de Noordtak niet aan te leggen. Kamerlid Giskes (D66) zei toen dat “als we de Noordtak schrappen, de Betuwelijn een heel merkwaardig project wordt”. Waarvan akte. Commissaris Kamminga voorspelde dat het onderwerp 10 jaar later op de agenda komt. Waarvan akte.  Gedeputeerde van Haaren (CDA/Gld), suggereert de mogelijkheid om de Noordtak weer op de agenda te zetten. Dat is wel een duur project en het landschap bij Steenderen, Vorden of Zelhem heeft ook bijzondere waarde. Nu zijn 100 goederentreinen door Velp, Rheden en Dieren ook niet even op te vangen door kleine inpassingen. Dit is ook ingrijpend. De oplossing om het spoor van Emmerich naar Oberhausen aan te pakken vereist de medewerking van de Duitsers. Er is geen enkel “eenvoudig” alternatief. Het gaat altijd pijn doen. Meer wegvervoer of meer vervoer per schip is ook niet perse de oplossing, zeker niet voor het vervoer vanuit Rotterdam naar Noord-Duitsland.

D66 expert meeting

De statenbreed aanvaarde motie in Arnhem vanmiddag kenschetst de plannen voor het PHS in de huidige vorm als “niet aanvaardbaar”. Daarmee wordt aan de noodrem getrokken maar nog geen perspectief geboden.  Nu moet je soms een duidelijk signaal geven alvorens visie te ontwikkelen. Ik schaam me er niet voor zaterdag in Rheden bij het spoor te gaan staan, samen met de raadsleden van D66 in Rheden en het RONA. Maar daarna als in Den Haag de regering aan de slag gaat, is het tijd om alternatieven te ontwikkelen. Binnenkort organiseert de Statenfractie van D66 een expert-meeting.